Moet deze minderjarige moordverdachte 14 jaar cel of maximaal 2 jaar krijgen?

In dit artikel:

Op 14 februari 2025 werd in Pannerden de 22‑jarige Muse doodgeschoten in een auto. Diezelfde dag werden drie verdachten aangehouden: zij waren toen 17, 22 en 26 jaar oud. Het Openbaar Ministerie beschuldigt het trio van moord in vereniging. Omdat de jongste verdachte minderjarig was tijdens het strafbare feit, verloopt zijn proces achter gesloten deuren; de rechtbank in Arnhem doet uitspraak op donderdag 18 juni.

De zaak spitst zich toe op een principiële vraag: moet een minderjarige bij een zwaar delict als een volwassene worden gestraft? Binnen het jeugdstrafrecht is de maximale gevangenisstraf twee jaar, eventueel aangevuld met jeugd‑tbs. Desondanks eiste de officier van justitie in deze zaak tegen de inmiddels 19‑jarige ex‑minderjarige 14 jaar gevangenisstraf plus tbs met dwangverpleging — een strafniveau dat veel dichter bij de eisen voor volwassenen ligt (tegen de twee oudste verdachten werd elk 24 jaar geëist). Artikel 77b van het Wetboek van Strafrecht staat toe dat een rechter in uitzonderlijke gevallen een minderjarige toch volgens het volwassenenstrafrecht behandelt, bijvoorbeeld bij levensdelicten.

Twee juristen belichten de discussie. Jolande Uit Beijerse, hoogleraar jeugdstrafrecht aan de Erasmus Universiteit, benadrukt dat het jeugdstrafrecht er juist is omdat jongeren nog in ontwikkeling zijn en dat internationale afspraken (het Kinderrechtenverdrag) dit uitgangspunt ondersteunen. Zij vindt dat men primair moet inzetten op jeugdsancties, al erkent ze dat twee jaar gevangenisstraf bij een doodslag heel kort lijkt; jeugd‑tbs kan daar volgens haar echter langdurige behandeling en verlenging aan toevoegen en uiteindelijk ook omgezet worden naar een volwassen‑tbs indien gevaar blijft bestaan. Strafrechtadvocaat Wim Teusink wijst erop dat de leeftijdsgrens niet lichtvaardig moet worden opgerekt en waarschuwt tegen het louter volgen van maatschappelijke verontwaardiging. Beiden staan wel open voor het vaker toepassen van jeugdrecht voor jongvolwassenen (18–23 jaar) op basis van ontwikkelingsniveau: wetenschappelijk onderzoek wijst er bijvoorbeeld op dat de hersenen tot ongeveer 23 jaar doorgroeien.

In de Pannerden‑zaak is onduidelijk wie van de drie daadwerkelijk het schot loste; geen van hen bekende dat. Omdat verdachten bij liquidaties vaak zwijgen, heeft het OM gekozen voor een tenlastelegging en eis die alle verdachten in gelijke mate raakt. De rechtbank in Arnhem bepaalt nu of de jongste verdachte als volwassene bestraft wordt en welke straffen uiteindelijk worden opgelegd.